साक्षरताको अवस्था - पोखरा महानगरपालिका (Literacy Status - Pokhara Metropolitan City)

पोखरा महानगरपालिकामा साक्षरताको अवस्था

परिचय

साक्षरता एक आधारभूत मानव अधिकार हो र यो व्यक्तिगत, सामाजिक र आर्थिक विकासको महत्वपूर्ण आधारशिला हो। यसले नागरिकको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउनुका साथै राष्ट्रिय विकासमा पनि प्रत्यक्ष योगदान पुर्‍याउँछ। यस खण्डमा पोखरा महानगरपालिकाको विभिन्न वडाहरूमा नागरिकहरूको साक्षरताको अवस्थाको विश्लेषण प्रस्तुत गरिएको छ।

पोखरा महानगरपालिकामा कुल ५२१,१८० जनसंख्यामध्ये८६.४२% अर्थात् ४५०,४१३जनाले पढ्न र लेख्न जान्दछन्, ०.४६% अर्थात् २,३७५ जनाले पढ्न मात्र जान्दछन्, र१३.१२% अर्थात् ६८,३९२जना निरक्षर रहेका छन्।

साक्षरताको अवस्थाको वितरण

पोखरा महानगरपालिकामा साक्षरताको अवस्थाको वितरण निम्नानुसार रहेको छ:

साक्षरताको अवस्था अनुसार जनसंख्या वितरण

कुल जनसंख्या: ५२१,१८०

पाई चार्ट

तालिका

क्र.सं.साक्षरताको अवस्थाजनसंख्याप्रतिशत
पढ्न र लेख्न जान्ने४५०,४१३८६.४२%
पढ्न मात्र जान्ने२,३७५०.४६%
निरक्षर६८,३९२१३.१२%
जम्मा५२१,१८०१००.००%

साक्षरताको अवस्था विवरण

पढ्न र लेख्न जान्ने८६.४%
पढ्न मात्र जान्ने०.५%
निरक्षर१३.१%

वडा अनुसार साक्षरताको अवस्था

वडा अनुसार विभिन्न साक्षरताको अवस्थाको वितरण

वडागत साक्षरता दर

विभिन्न वडाहरूमा साक्षर र निरक्षर जनसंख्याको तुलना

वडागत साक्षरता विश्लेषण

वडा अनुसार साक्षरताको विस्तृत विश्लेषण

वडा नं.जम्मा जनसंख्यापढ्न र लेख्न जान्नेपढ्न मात्र जान्नेनिरक्षरसाक्षरता दर
वडा १०,२६४९,२८५
(९०.४६%)
९४
(०.९२%)
८८५
(८.६२%)
९१.३८%
वडा १४,३९२१३,०७७
(९०.८६%)
३१
(०.२२%)
१,२८४
(८.९२%)
९१.०८%
वडा १३,५५९१२,२११
(९०.०६%)
१२५
(०.९२%)
१,२२३
(९.०२%)
९०.९८%
वडा २२,६६०२०,३०६
(८९.६१%)
४४
(०.१९%)
२,३१०
(१०.१९%)
८९.८१%
वडा ९,१६४८,१९५
(८९.४३%)
२९
(०.३२%)
९४०
(१०.२६%)
८९.७४%
वडा २५१८,२२४१६,२६४
(८९.२४%)
६२
(०.३४%)
१,८९८
(१०.४१%)
८९.५९%
वडा ८,१८१७,१४३
(८७.३१%)
१६८
(२.०५%)
८७०
(१०.६३%)
८९.३७%
वडा १११७,७७४१५,८४३
(८९.१४%)
३५
(०.२०%)
१,८९६
(१०.६७%)
८९.३३%
वडा २४,७९५२२,०१४
(८८.७८%)
३५
(०.१४%)
२,७४६
(११.०७%)
८८.९३%
वडा ३०१७,१६११५,१७८
(८८.४४%)
५८
(०.३४%)
१,९२५
(११.२२%)
८८.७८%
वडा १५२५,३१४२२,३६३
(८८.३४%)
९४
(०.३७%)
२,८५७
(११.२९%)
८८.७१%
वडा १०१७,६४९१५,३२०
(८६.८०%)
२८६
(१.६२%)
२,०४३
(११.५८%)
८८.४२%
वडा १७४७,३०४४१,७१६
(८८.१९%)
९३
(०.२०%)
५,४९५
(११.६२%)
८८.३८%
वडा १४३२,६८९२८,६६२
(८७.६८%)
७२
(०.२२%)
३,९५५
(१२.१०%)
८७.९०%
वडा १२१२,७७५१०,९२४
(८५.५१%)
१५७
(१.२३%)
१,६९४
(१३.२६%)
८६.७४%
वडा २७१६,४२४१४,१३५
(८६.०६%)
६६
(०.४०%)
२,२२३
(१३.५४%)
८६.४६%
वडा २९१६,६००१४,३००
(८६.१४%)
२२
(०.१३%)
२,२७८
(१३.७२%)
८६.२८%
वडा १३२२,९१११९,७१८
(८६.०६%)
३२
(०.१४%)
३,१६१
(१३.८०%)
८६.२०%
वडा १६२४,८०४२१,१४७
(८५.२६%)
३९
(०.१६%)
३,६१८
(१४.५९%)
८५.४१%
वडा १६,३४३१३,८३५
(८४.६५%)
१०९
(०.६७%)
२,३९९
(१४.६८%)
८५.३२%
वडा १९१४,०६०११,८९३
(८४.५९%)
६१
(०.४३%)
२,१०६
(१४.९८%)
८५.०२%
वडा १५,८६३१३,३७४
(८४.३१%)
९१
(०.५७%)
२,३९८
(१५.१२%)
८४.८८%
वडा २६१६,८७९१४,०४७
(८३.२२%)
१७५
(१.०४%)
२,६५७
(१५.७४%)
८४.२६%
वडा २२८,१६७६,८३४
(८३.६८%)
३८
(०.४७%)
१,२९५
(१५.८६%)
८४.१४%
वडा ३२१४,९४७१२,४३९
(८३.२२%)
११२
(०.७५%)
२,३९६
(१६.०३%)
८३.९७%
वडा ३३१२,५६९१०,४२०
(८२.९०%)
३३
(०.२६%)
२,११६
(१६.८४%)
८३.१६%
वडा २१९,००७७,४३५
(८२.५५%)
२०
(०.२२%)
१,५५२
(१७.२३%)
८२.७७%
वडा १८१३,६७९११,२७२
(८२.४०%)
२५
(०.१८%)
२,३८२
(१७.४१%)
८२.५९%
वडा ३१८,७८२७,१३१
(८१.२०%)
२९
(०.३३%)
१,६२२
(१८.४७%)
८१.५३%
वडा २०३,९१६३,०३७
(७७.५५%)
२६
(०.६६%)
८५३
(२१.७८%)
७८.२२%
वडा २३४,३६०३,३६१
(७७.०९%)
१८
(०.४१%)
९८१
(२२.५०%)
७७.५०%
वडा २४५,९३०४,५५४
(७६.८०%)
४०
(०.६७%)
१,३३६
(२२.५३%)
७७.४७%
वडा २८४,०३४२,९८०
(७३.८७%)
५६
(१.३९%)
९९८
(२४.७४%)
७५.२६%
पालिका जम्मा५२१,१८०४५०,४१३
(८६.४२%)
२,३७५
(०.४६%)
६८,३९२
(१३.१२%)
८६.८८%

वडागत साक्षरता वितरण

वडा १

कुल जनसंख्या: १३,५५९

पढ्न र लेख्न जा...९०.१%
पढ्न मात्र जान्...०.९%
निरक्षर९.०%

वडा २

कुल जनसंख्या: १०,२६४

पढ्न र लेख्न जा...९०.५%
पढ्न मात्र जान्...०.९%
निरक्षर८.६%

वडा ३

कुल जनसंख्या: ८,१८१

पढ्न र लेख्न जा...८७.३%
पढ्न मात्र जान्...२.१%
निरक्षर१०.६%

वडा ४

कुल जनसंख्या: ९,१६४

पढ्न र लेख्न जा...८९.४%
पढ्न मात्र जान्...०.३%
निरक्षर१०.३%

वडा ५

कुल जनसंख्या: २२,६६०

पढ्न र लेख्न जा...८९.६%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर१०.२%

वडा ६

कुल जनसंख्या: १४,३९२

पढ्न र लेख्न जा...९०.९%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर८.९%

वडा ७

कुल जनसंख्या: १६,३४३

पढ्न र लेख्न जा...८४.७%
पढ्न मात्र जान्...०.७%
निरक्षर१४.७%

वडा ८

कुल जनसंख्या: २४,७९५

पढ्न र लेख्न जा...८८.८%
पढ्न मात्र जान्...०.१%
निरक्षर११.१%

वडा ९

कुल जनसंख्या: १५,८६३

पढ्न र लेख्न जा...८४.३%
पढ्न मात्र जान्...०.६%
निरक्षर१५.१%

वडा १०

कुल जनसंख्या: १७,६४९

पढ्न र लेख्न जा...८६.८%
पढ्न मात्र जान्...१.६%
निरक्षर११.६%

वडा ११

कुल जनसंख्या: १७,७७४

पढ्न र लेख्न जा...८९.१%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर१०.७%

वडा १२

कुल जनसंख्या: १२,७७५

पढ्न र लेख्न जा...८५.५%
पढ्न मात्र जान्...१.२%
निरक्षर१३.३%

वडा १३

कुल जनसंख्या: २२,९११

पढ्न र लेख्न जा...८६.१%
पढ्न मात्र जान्...०.१%
निरक्षर१३.८%

वडा १४

कुल जनसंख्या: ३२,६८९

पढ्न र लेख्न जा...८७.७%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर१२.१%

वडा १५

कुल जनसंख्या: २५,३१४

पढ्न र लेख्न जा...८८.३%
पढ्न मात्र जान्...०.४%
निरक्षर११.३%

वडा १६

कुल जनसंख्या: २४,८०४

पढ्न र लेख्न जा...८५.३%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर१४.६%

वडा १७

कुल जनसंख्या: ४७,३०४

पढ्न र लेख्न जा...८८.२%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर११.६%

वडा १८

कुल जनसंख्या: १३,६७९

पढ्न र लेख्न जा...८२.४%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर१७.४%

वडा १९

कुल जनसंख्या: १४,०६०

पढ्न र लेख्न जा...८४.६%
पढ्न मात्र जान्...०.४%
निरक्षर१५.०%

वडा २०

कुल जनसंख्या: ३,९१६

पढ्न र लेख्न जा...७७.६%
पढ्न मात्र जान्...०.७%
निरक्षर२१.८%

वडा २१

कुल जनसंख्या: ९,००७

पढ्न र लेख्न जा...८२.५%
पढ्न मात्र जान्...०.२%
निरक्षर१७.२%

वडा २२

कुल जनसंख्या: ८,१६७

पढ्न र लेख्न जा...८३.७%
पढ्न मात्र जान्...०.५%
निरक्षर१५.९%

वडा २३

कुल जनसंख्या: ४,३६०

पढ्न र लेख्न जा...७७.१%
पढ्न मात्र जान्...०.४%
निरक्षर२२.५%

वडा २४

कुल जनसंख्या: ५,९३०

पढ्न र लेख्न जा...७६.८%
पढ्न मात्र जान्...०.७%
निरक्षर२२.५%

वडा २५

कुल जनसंख्या: १८,२२४

पढ्न र लेख्न जा...८९.२%
पढ्न मात्र जान्...०.३%
निरक्षर१०.४%

वडा २६

कुल जनसंख्या: १६,८७९

पढ्न र लेख्न जा...८३.२%
पढ्न मात्र जान्...१.०%
निरक्षर१५.७%

वडा २७

कुल जनसंख्या: १६,४२४

पढ्न र लेख्न जा...८६.१%
पढ्न मात्र जान्...०.४%
निरक्षर१३.५%

वडा २८

कुल जनसंख्या: ४,०३४

पढ्न र लेख्न जा...७३.९%
पढ्न मात्र जान्...१.४%
निरक्षर२४.७%

वडा २९

कुल जनसंख्या: १६,६००

पढ्न र लेख्न जा...८६.१%
पढ्न मात्र जान्...०.१%
निरक्षर१३.७%

वडा ३०

कुल जनसंख्या: १७,१६१

पढ्न र लेख्न जा...८८.४%
पढ्न मात्र जान्...०.३%
निरक्षर११.२%

वडा ३१

कुल जनसंख्या: ८,७८२

पढ्न र लेख्न जा...८१.२%
पढ्न मात्र जान्...०.३%
निरक्षर१८.५%

वडा ३२

कुल जनसंख्या: १४,९४७

पढ्न र लेख्न जा...८३.२%
पढ्न मात्र जान्...०.७%
निरक्षर१६.०%

वडा ३३

कुल जनसंख्या: १२,५६९

पढ्न र लेख्न जा...८२.९%
पढ्न मात्र जान्...०.३%
निरक्षर१६.८%

साक्षरता विश्लेषण

पोखरा महानगरपालिकामा साक्षरताको अवस्थाको विश्लेषण गर्दा, समग्रमा८६.८८% जनसंख्या साक्षर रहेका छन्, जसमध्ये ८६.४२% ले पढ्न र लेख्न जान्दछन्। वडागत रूपमा हेर्दा वडा नं. मा सबैभन्दा राम्रो साक्षरता दर ९१.३८% रहेको छ।

पढ्न र लेख्न जान्नेCan both read and write

८६.४२%

४५०,४१३ जना(450,413 people)

पढ्न मात्र जान्नेCan read only

०.४६%

२,३७५ जना(2,375 people)

निरक्षरCannot read or write

१३.१२%

६८,३९२ जना(68,392 people)

साक्षरता विस्तृत विश्लेषणDetailed Literacy Analysis of Pokhara

सर्वोत्तम साक्षरता दर भएको वडाWard with Best Literacy Rate in Pokhara Metropolitan City

वडा

साक्षरता दर: ९१.३८%91.38% literacy rate

साक्षरताको अवस्था वितरण
पढ्न र लेख्न जान्ने९०.४६%
पढ्न मात्र जान्ने०.९२%
निरक्षर८.६२%

न्यून साक्षरता दर भएको वडाWard with Low Literacy Rate in Pokhara

वडा २८

निरक्षर दर: २४.७४%24.74% illiteracy rate

विशेष ध्यान दिनुपर्ने

यस वडामा ९९८ जना (कुल ४,०३४ मध्ये) निरक्षर छन्। साक्षरता अभियानको लागि यस वडामा विशेष कार्यक्रम सञ्चालन गर्नुपर्ने देखिन्छ।

साक्षरता सूचकाङ्क

८६.७

उच्च स्तर

सूचकाङ्क विवरण: साक्षरताको यो सूचकाङ्क पढ्न लेख्न जान्ने, पढ्न मात्र जान्ने, र निरक्षर जनसंख्याको भारित औसतमा आधारित छ।

व्याख्या: ८६.७अंकले उच्च स्तरको साक्षरता दर्शाउँछ। यसमा सुधारका लागि साक्षरता अभियान तथा शिक्षा विस्तारका कार्यक्रमहरू आवश्यक छन्।

वडागत साक्षरता विश्लेषण

पोखरा महानगरपालिका साक्षरताको स्थिति
साक्षरता दर (पढ्न जान्ने)८६.८८%
पढ्न र लेख्न जान्ने८६.४२%
निरक्षर दर१३.१२%

साक्षरता प्रवर्द्धन रणनीति

पोखरा महानगरपालिकामा साक्षरताको अवस्थाको तथ्याङ्क विश्लेषणबाट निम्न रणनीतिहरू अवलम्बन गर्न सकिन्छ:

१.
साक्षरता अभियान सञ्चालन: १३.१२% जनसंख्या अझै पनि निरक्षर रहेकाले त्यस्ता क्षेत्रमा वृहत साक्षरता अभियान सञ्चालन गर्ने।
२.
प्रौढ शिक्षा कार्यक्रम: विशेषगरी वडा २८ जस्ता निरक्षरता दर बढी भएका क्षेत्रमा प्रौढ शिक्षा केन्द्रहरूको स्थापना र सञ्चालन गर्ने।
३.
विद्यालय भर्ना अभियान: बालबालिकाहरूलाई विद्यालय भर्ना गर्न प्रोत्साहन गर्ने र विद्यालय छाड्ने दरलाई न्यूनीकरण गर्ने रणनीतिहरू अवलम्बन गर्ने।
४.
गुणस्तरीय शिक्षा: विद्यालयहरूमा पठनपाठनको गुणस्तर सुधार गरी विद्यार्थीहरूमा पढ्ने र लेख्ने क्षमताको प्रभावकारी विकास गर्ने।
५.
प्राविधिक शिक्षा: साक्षरता सँगै प्राविधिक सीप विकासका कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्ने, जसले आर्थिक आत्मनिर्भरतामा सहयोग पुर्‍याउँछ।

यसरी पोखरा महानगरपालिकामा साक्षरताको अवस्थाको विश्लेषणले पालिकामा शैक्षिक विकासको अवस्था र भविष्यको शैक्षिक नीति निर्माणमा महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दछ। यसका लागि वडागत विशेषताहरूलाई ध्यानमा राखी शिक्षा क्षेत्रको विस्तारका कार्यक्रमहरू तर्जुमा गर्नु आवश्यक देखिन्छ।