खानेपानीको स्रोतहरूको अवस्था र पहुँच स्वास्थ्य, सरसफाइ र समग्र जीवनस्तरको एक महत्वपूर्ण निर्धारक हो। यस खण्डमा पोखरा गाउँपालिकाको विभिन्न वडाहरूमा खानेपानीका स्रोतहरूको उपलब्धता र वितरणको विश्लेषण प्रस्तुत गरिएको छ।
पोखरा महानगरपालिकामा कुल १४३,०६८ घरधुरीहरू मध्ये६७.६७% ले पाइपको पानी,०.२४% ले इनारको पानी, र६.२७% ले प्राकृतिक स्रोतबाट खानेपानी प्राप्त गर्दछन्।
पोखरा महानगरपालिकामा खानेपानीका स्रोतहरूको वितरण निम्नानुसार रहेको छ:
कुल घरधुरी: १४३,०६८
| क्र.सं. | खानेपानीको स्रोत | घरधुरी | प्रतिशत |
|---|---|---|---|
| १ | पाइपको पानी | ९६,८२१ | ६७.६७% |
| २ | इनारको पानी | ३४९ | ०.२४% |
| ३ | प्राकृतिक स्रोत | ८,९६६ | ६.२७% |
| ४ | अन्य स्रोत | ३६,९३२ | २५.८१% |
| जम्मा | १४३,०६८ | १००.००% | |
वडा अनुसार विभिन्न खानेपानीका स्रोतहरू प्रयोग गर्ने घरधुरीहरूको वितरण
विभिन्न वडाहरूमा पाइपको पानी प्रयोग गर्ने घरधुरीहरूको तुलना
वडा अनुसार खानेपानीका स्रोतहरूको विस्तृत विश्लेषण
| वडा नं. | जम्मा घरधुरी | पाइपको पानी | इनारको पानी | प्राकृतिक स्रोत | अन्य स्रोत |
|---|---|---|---|---|---|
| वडा १ | ३,८८५ | १,४१६ (३६.४५%) | २ (०.०५%) | २७८ (७.१६%) | २,१८९ (५६.३४%) |
| वडा २ | २,६१३ | २,१२४ (८१.२९%) | ० (०.००%) | ८० (३.०६%) | ४०९ (१५.६५%) |
| वडा ३ | ३,०३६ | २,८९९ (९५.४९%) | ० (०.००%) | ३३ (१.०९%) | १०४ (३.४३%) |
| वडा ४ | २,५४९ | ६८० (२६.६८%) | १ (०.०४%) | २४ (०.९४%) | १,८४४ (७२.३४%) |
| वडा ५ | ६,२१९ | २,७२१ (४३.७५%) | १ (०.०२%) | ७०७ (११.३७%) | २,७९० (४४.८६%) |
| वडा ६ | ४,०२६ | १,४७४ (३६.६१%) | २८ (०.७०%) | ४९२ (१२.२२%) | २,०३२ (५०.४७%) |
| वडा ७ | ४,३७७ | २,०८१ (४७.५४%) | ० (०.००%) | १०० (२.२८%) | २,१९६ (५०.१७%) |
| वडा ८ | ६,९६० | ३,८४८ (५५.२९%) | २ (०.०३%) | ६९ (०.९९%) | ३,०४१ (४३.६९%) |
| वडा ९ | ४,४५२ | ३,१४७ (७०.६९%) | २ (०.०४%) | ३२ (०.७२%) | १,२७१ (२८.५५%) |
| वडा १० | ५,०१४ | ३,८७५ (७७.२८%) | ३ (०.०६%) | ६३ (१.२६%) | १,०७३ (२१.४०%) |
| वडा ११ | ४,९०१ | ४,५१२ (९२.०६%) | २ (०.०४%) | ६९ (१.४१%) | ३१८ (६.४९%) |
| वडा १२ | ३,५४० | २,६२७ (७४.२१%) | १४ (०.४०%) | ६३ (१.७८%) | ८३६ (२३.६२%) |
| वडा १३ | ६,१०९ | ४,६१४ (७५.५३%) | १५ (०.२५%) | ३३२ (५.४३%) | १,१४८ (१८.७९%) |
| वडा १४ | ८,७९१ | ३,०१४ (३४.२९%) | २४ (०.२७%) | २१६ (२.४६%) | ५,५३७ (६२.९८%) |
| वडा १५ | ६,७९८ | १,८६८ (२७.४८%) | ६ (०.०९%) | १९४ (२.८५%) | ४,७३० (६९.५८%) |
| वडा १६ | ६,८१५ | ५,२०८ (७६.४२%) | २ (०.०३%) | ५५३ (८.११%) | १,०५२ (१५.४४%) |
| वडा १७ | १२,८१५ | ८,६७७ (६७.७१%) | ७ (०.०५%) | १,१३८ (८.८८%) | २,९९३ (२३.३६%) |
| वडा १८ | ३,६०६ | २,९१३ (८०.७८%) | १७ (०.४७%) | ५०२ (१३.९२%) | १७४ (४.८३%) |
| वडा १९ | ३,८५९ | ३,२१२ (८३.२३%) | ४ (०.१०%) | १४० (३.६३%) | ५०३ (१३.०३%) |
| वडा २० | १,०९६ | ७७२ (७०.४४%) | २ (०.१८%) | ३१३ (२८.५६%) | ९ (०.८२%) |
| वडा २१ | २,५२६ | २,४१५ (९५.६१%) | १९ (०.७५%) | ७५ (२.९७%) | १७ (०.६७%) |
| वडा २२ | २,११६ | १,७९५ (८४.८३%) | १ (०.०५%) | ३१३ (१४.७९%) | ७ (०.३३%) |
| वडा २३ | १,१९१ | १,१३८ (९५.५५%) | ८ (०.६७%) | ४१ (३.४४%) | ४ (०.३४%) |
| वडा २४ | १,६५७ | १,६१६ (९७.५३%) | ५ (०.३०%) | १६ (०.९७%) | २० (१.२१%) |
| वडा २५ | ४,९०२ | ४,३९३ (८९.६२%) | ८ (०.१६%) | ३४७ (७.०८%) | १५४ (३.१४%) |
| वडा २६ | ४,६७३ | ३,५३१ (७५.५६%) | २२ (०.४७%) | ८०३ (१७.१८%) | ३१७ (६.७८%) |
| वडा २७ | ४,५६२ | ३,२४० (७१.०२%) | ३९ (०.८५%) | ९१४ (२०.०४%) | ३६९ (८.०९%) |
| वडा २८ | १,१७७ | ९९२ (८४.२८%) | ८ (०.६८%) | १२२ (१०.३७%) | ५५ (४.६७%) |
| वडा २९ | ४,५२८ | ३,६४७ (८०.५४%) | १९ (०.४२%) | १४३ (३.१६%) | ७१९ (१५.८८%) |
| वडा ३० | ४,५१० | ३,७२८ (८२.६६%) | २२ (०.४९%) | १२४ (२.७५%) | ६३६ (१४.१०%) |
| वडा ३१ | २,४२४ | १,८४४ (७६.०७%) | ४७ (१.९४%) | २६१ (१०.७७%) | २७२ (११.२२%) |
| वडा ३२ | ४,०९० | ३,६८३ (९०.०५%) | ८ (०.२०%) | ३२७ (८.००%) | ७२ (१.७६%) |
| वडा ३३ | ३,२५१ | ३,११७ (९५.८८%) | ११ (०.३४%) | ८२ (२.५२%) | ४१ (१.२६%) |
| पालिका जम्मा | १४३,०६८ | ९६,८२१ (६७.६७%) | ३४९ (०.२४%) | ८,९६६ (६.२७%) | ३६,९३२ (२५.८१%) |
कुल घरधुरी: ३,८८५
कुल घरधुरी: २,६१३
कुल घरधुरी: ३,०३६
कुल घरधुरी: २,५४९
कुल घरधुरी: ६,२१९
कुल घरधुरी: ४,०२६
कुल घरधुरी: ४,३७७
कुल घरधुरी: ६,९६०
कुल घरधुरी: ४,४५२
कुल घरधुरी: ५,०१४
कुल घरधुरी: ४,९०१
कुल घरधुरी: ३,५४०
कुल घरधुरी: ६,१०९
कुल घरधुरी: ८,७९१
कुल घरधुरी: ६,७९८
कुल घरधुरी: ६,८१५
कुल घरधुरी: १२,८१५
कुल घरधुरी: ३,६०६
कुल घरधुरी: ३,८५९
कुल घरधुरी: १,०९६
कुल घरधुरी: २,५२६
कुल घरधुरी: २,११६
कुल घरधुरी: १,१९१
कुल घरधुरी: १,६५७
कुल घरधुरी: ४,९०२
कुल घरधुरी: ४,६७३
कुल घरधुरी: ४,५६२
कुल घरधुरी: १,१७७
कुल घरधुरी: ४,५२८
कुल घरधुरी: ४,५१०
कुल घरधुरी: २,४२४
कुल घरधुरी: ४,०९०
कुल घरधुरी: ३,२५१
पोखरा महानगरपालिकामा खानेपानीका स्रोतहरूको विश्लेषण गर्दा, समग्रमा६७.६७% घरधुरीले पाइपको माध्यमबाट खानेपानी प्राप्त गर्दछन्। वडागत रूपमा हेर्दा वडा नं. २४ मा सबैभन्दा बढी ९७.५३% घरधुरीले पाइपको पानी प्रयोग गर्दछन्।
६७.६७%
९६,८२१ घरधुरी(96,821 households)
०.२४%
३४९ घरधुरी(349 households)
६.२७%
८,९६६ घरधुरी(8,966 households)
२५.८१%
३६,९३२ घरधुरी(36,932 households)
वडा २४
पाइपको पानी प्रयोग गर्ने दर: ९७.५३%97.53% piped water usage rate
यस वडामा पाइपको पानी प्रयोग गर्ने घरधुरीहरूको प्रतिशत सबैभन्दा बढी रहेको छ, जुन पालिकाको औसतभन्दा २९.८६% ले उच्च छ।
यसले यस वडामा खानेपानी आपूर्ति प्रणालीको विकास तथा पूर्वाधारमा गरिएको लगानी प्रभावकारी रहेको संकेत गर्दछ।
वडा ४
पाइपको पानी प्रयोग गर्ने दर: २६.६८%26.68% piped water usage rate
यस वडामा पाइपको पानी प्रयोग गर्ने घरधुरीहरूको दर न्यून रहेकाले यस वडामा खानेपानी पूर्वाधारमा प्राथमिकताका साथ लगानी गरी पाइप प्रणाली विस्तार गर्नुपर्ने आवश्यकता देखिन्छ।
राम्रो (Good)
•सूचकाङ्क विवरण: खानेपानी गुणस्तर सूचकाङ्क विभिन्न स्रोतहरूको भारित औसतमा आधारित छ, जसमा पाइपको पानी र ट्युबवेलको पानीलाई बढी भार दिइएको छ।
•व्याख्या: ८३.३ अंकले राम्रो (Good) खानेपानी गुणस्तर दर्शाउँछ। यसमा सुधारका लागि खानेपानी शोधन र सुरक्षित पानी आपूर्ति व्यवस्था सुदृढ गर्नुपर्छ।
पोखरा महानगरपालिकामा खानेपानीका स्रोतहरूको तथ्याङ्क विश्लेषणबाट निम्न रणनीतिहरू अवलम्बन गर्न सकिन्छ:
यसरी पोखरा महानगरपालिकामा खानेपानीका स्रोतहरूको विश्लेषणले पालिकामा खानेपानी नीति निर्माण र कार्यक्रम तर्जुमा गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दछ। वडागत आवश्यकता र विशेषताहरूलाई ध्यानमा राखी सुरक्षित खानेपानीको पहुँच बढाउन विशेष कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्नुपर्ने देखिन्छ।