फोहोरमैला व्यवस्थापन - पोखरा महानगरपालिका (Solid Waste Management - Pokhara Metropolitan City)

पोखरा महानगरपालिकामा फोहोरमैला व्यवस्थापनको अवस्था

परिचय

फोहोरमैला व्यवस्थापनको अवस्था वातावरणीय स्वच्छता, सार्वजनिक स्वास्थ्य र समग्र जीवनस्तरको एक महत्वपूर्ण निर्धारक हो। यस खण्डमा पोखरा महानगरपालिकाको विभिन्न वडाहरूमा फोहोरमैला व्यवस्थापन विधिहरूको प्रयोग र वितरणको विश्लेषण प्रस्तुत गरिएको छ।

पोखरा महानगरपालिकामा कुल १४३,०२४ घरधुरीहरू मध्ये १९.४७% ले जलाउने,जस्ता विधिहरू अपनाउँछन्।

फोहोरमैला व्यवस्थापनको वितरण

पोखरा महानगरपालिकामा फोहोरमैला व्यवस्थापनको वितरण निम्नानुसार रहेको छ:

फोहोरमैला व्यवस्थापन विधि अनुसार घरधुरी वितरण

कुल घरधुरी: १४३,०२४

पाई चार्ट

तालिका

क्र.सं.फोहोरमैला व्यवस्थापन विधिघरधुरीप्रतिशत
१आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्र२७,८४११९.४७%
२आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्र४०,७२२२८.४७%
३अन्य२,८१३१.९७%
४फोहर थुपार्ने ठाउँमा/क्यानमा७१,५८०५०.०५%
५सडक/सार्वजनिक स्थलमा६८०.०५%
जम्मा१४३,०२४१००.००%

फोहोरमैला व्यवस्थापन विधि विवरण

आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्र१९.४७%
आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्र२८.४७%
अन्य१.९७%
फोहर थुपार्ने ठाउँमा/क्यानमा५०.०५%
सडक/सार्वजनिक स्थलमा०.०५%

वडा अनुसार फोहोरमैला व्यवस्थापन

वडा अनुसार विभिन्न फोहोरमैला व्यवस्थापन विधिहरू प्रयोग गर्ने घरधुरीहरूको वितरण

वडागत घरमै फोहोर संकलन दर

विभिन्न वडाहरूमा घरमै फोहोर संकलन विधि प्रयोग गर्ने घरधुरीहरूको तुलना

वडागत फोहोरमैला व्यवस्थापनको विश्लेषण

वडा अनुसार फोहोरमैला व्यवस्थापन विधिहरूको विस्तृत विश्लेषण

वडा नं.जम्मा घरधुरीघरमा नै लिन आउँछफोहर थुपार्ने ठाउँमा/क्यानमाआफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्रआफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्रनदी वा खोल्सामासडक/सार्वजनिक स्थलमाकम्पोष्ट मल बनाउनेअन्य
वडा १३,८८५०
(०.००%)
२,००९
(५१.७१%)
१,८७४
(४८.२४%)
१,८७४
(४८.२४%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
२
(०.०५%)
वडा २२,६१३०
(०.००%)
१,६४६
(६२.९९%)
९६३
(३६.८५%)
९६३
(३६.८५%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
४
(०.१५%)
वडा ३३,०३६०
(०.००%)
१,३१७
(४३.३८%)
१,७१३
(५६.४२%)
१,७१३
(५६.४२%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
६
(०.२०%)
वडा ४२,५४८०
(०.००%)
१,९६३
(७७.०४%)
५७०
(२२.३७%)
५७०
(२२.३७%)
०
(०.००%)
२
(०.०८%)
०
(०.००%)
१३
(०.५१%)
वडा ५६,२१९०
(०.००%)
३,४८१
(५५.९७%)
२,७३३
(४३.९५%)
२,७३३
(४३.९५%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
५
(०.०८%)
वडा ६४,०२६०
(०.००%)
४७४
(११.७७%)
३,५५०
(८८.१८%)
३,५५०
(८८.१८%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
२
(०.०५%)
वडा ७४,३७७०
(०.००%)
२,७७९
(६३.४९%)
१,५४५
(३५.३०%)
१,५४५
(३५.३०%)
०
(०.००%)
४
(०.०९%)
०
(०.००%)
४९
(१.१२%)
वडा ८६,९६००
(०.००%)
५,९८४
(८५.९८%)
९६९
(१३.९२%)
९६९
(१३.९२%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
७
(०.१०%)
वडा ९४,४५२०
(०.००%)
३,०७१
(६८.९८%)
१,३४५
(३०.२१%)
१,३४५
(३०.२१%)
०
(०.००%)
२
(०.०४%)
०
(०.००%)
३४
(०.७६%)
वडा १०५,०१३०
(०.००%)
२,२७१
(४५.३०%)
२,७२२
(५४.३०%)
२,७२२
(५४.३०%)
०
(०.००%)
१
(०.०२%)
०
(०.००%)
१९
(०.३८%)
वडा ११४,९०१०
(०.००%)
२,८७७
(५८.७०%)
२,०१८
(४१.१८%)
२,०१८
(४१.१८%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
६
(०.१२%)
वडा १२३,५३७०
(०.००%)
१,९५२
(५५.१९%)
१,५२७
(४३.१७%)
१,५२७
(४३.१७%)
०
(०.००%)
९
(०.२५%)
०
(०.००%)
४९
(१.३९%)
वडा १३६,१०४०
(०.००%)
३,७८०
(६१.९३%)
२,२८१
(३७.३७%)
२,२८१
(३७.३७%)
०
(०.००%)
१
(०.०२%)
०
(०.००%)
४२
(०.६९%)
वडा १४८,७८७०
(०.००%)
४,२७१
(४८.६१%)
४,३५७
(४९.५८%)
४,३५७
(४९.५८%)
०
(०.००%)
११
(०.१३%)
०
(०.००%)
१४८
(१.६८%)
वडा १५६,७९८०
(०.००%)
४,३७५
(६४.३६%)
२,२८४
(३३.६०%)
२,२८४
(३३.६०%)
०
(०.००%)
२
(०.०३%)
०
(०.००%)
१३७
(२.०२%)
वडा १६६,८१००
(०.००%)
३,१५२
(४६.२८%)
३,४५६
(५०.७५%)
३,४५६
(५०.७५%)
०
(०.००%)
२
(०.०३%)
०
(०.००%)
२००
(२.९४%)
वडा १७१२,८१४०
(०.००%)
८,९५६
(६९.८९%)
३,८५३
(३०.०७%)
३,८५३
(३०.०७%)
०
(०.००%)
१
(०.०१%)
०
(०.००%)
४
(०.०३%)
वडा १८३,६०४०
(०.००%)
१,०८८
(३०.१९%)
२,४५८
(६८.२०%)
२,४५८
(६८.२०%)
०
(०.००%)
३
(०.०८%)
०
(०.००%)
५५
(१.५३%)
वडा १९३,८५२०
(०.००%)
१,६१३
(४१.८७%)
२,१६५
(५६.२०%)
२,१६५
(५६.२०%)
०
(०.००%)
७
(०.१८%)
०
(०.००%)
६७
(१.७४%)
वडा २०१,०९२०
(०.००%)
४४४
(४०.६६%)
५६९
(५२.११%)
५६९
(५२.११%)
०
(०.००%)
१
(०.०९%)
०
(०.००%)
७८
(७.१४%)
वडा २१२,५२३०
(०.००%)
४९७
(१९.७०%)
१,९५१
(७७.३३%)
१,९५१
(७७.३३%)
०
(०.००%)
३
(०.१२%)
०
(०.००%)
७२
(२.८५%)
वडा २२२,११६०
(०.००%)
६१३
(२८.९७%)
१,४७४
(६९.६६%)
१,४७४
(६९.६६%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
२९
(१.३७%)
वडा २३१,१९१०
(०.००%)
५५
(४.६२%)
१,१०७
(९२.९५%)
१,१०७
(९२.९५%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
२९
(२.४३%)
वडा २४१,६५५०
(०.००%)
२५५
(१५.४१%)
१,३९२
(८४.११%)
१,३९२
(८४.११%)
०
(०.००%)
१
(०.०६%)
०
(०.००%)
७
(०.४२%)
वडा २५४,९०१०
(०.००%)
१,९३८
(३९.५४%)
२,९३४
(५९.८७%)
२,९३४
(५९.८७%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
०
(०.००%)
२९
(०.५९%)
वडा २६४,६७३०
(०.००%)
१,९४६
(४१.६४%)
२,६७८
(५७.३१%)
२,६७८
(५७.३१%)
०
(०.००%)
४
(०.०९%)
०
(०.००%)
४५
(०.९६%)
वडा २७४,५६२०
(०.००%)
१,६५०
(३६.१७%)
२,८०६
(६१.५१%)
२,८०६
(६१.५१%)
०
(०.००%)
३
(०.०७%)
०
(०.००%)
१०३
(२.२६%)
वडा २८१,१७६०
(०.००%)
२१७
(१८.४५%)
९०२
(७६.७०%)
९०२
(७६.७०%)
०
(०.००%)
१
(०.०९%)
०
(०.००%)
५६
(४.७६%)
वडा २९४,५२५०
(०.००%)
९३१
(२०.५७%)
३,३१७
(७३.३०%)
३,३१७
(७३.३०%)
०
(०.००%)
१
(०.०२%)
०
(०.००%)
२७६
(६.१०%)
वडा ३०४,५१००
(०.००%)
२,४३६
(५४.०१%)
२,०४८
(४५.४१%)
२,०४८
(४५.४१%)
०
(०.००%)
४
(०.०९%)
०
(०.००%)
२२
(०.४९%)
वडा ३१२,४२४०
(०.००%)
८५३
(३५.१९%)
१,५३८
(६३.४५%)
१,५३८
(६३.४५%)
०
(०.००%)
२
(०.०८%)
०
(०.००%)
३१
(१.२८%)
वडा ३२४,०८९०
(०.००%)
१,७८६
(४३.६८%)
१,८३९
(४४.९७%)
१,८३९
(४४.९७%)
०
(०.००%)
२
(०.०५%)
०
(०.००%)
४६२
(११.३०%)
वडा ३३३,२५१०
(०.००%)
९००
(२७.६८%)
१,६२५
(४९.९८%)
१,६२५
(४९.९८%)
०
(०.००%)
१
(०.०३%)
०
(०.००%)
७२५
(२२.३०%)
पालिका जम्मा१४३,०२४०
(०.००%)
७१,५८०
(५०.०५%)
२७,८४१
(१९.४७%)
४०,७२२
(२८.४७%)
०
(०.००%)
६८
(०.०५%)
०
(०.००%)
२,८१३
(१.९७%)

वडागत फोहोरमैला व्यवस्थापनको वितरण

वडा १

कुल घरधुरी: ३,८८५

फोहर थुपार्ने ठ...५१.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...४८.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...४८.२%
अन्य०.१%

वडा २

कुल घरधुरी: २,६१३

फोहर थुपार्ने ठ...६३.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...३६.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...३६.९%
अन्य०.२%

वडा ३

कुल घरधुरी: ३,०३६

फोहर थुपार्ने ठ...४३.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...५६.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...५६.४%
अन्य०.२%

वडा ४

कुल घरधुरी: २,५४८

फोहर थुपार्ने ठ...७७.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...२२.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...२२.४%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य०.५%

वडा ५

कुल घरधुरी: ६,२१९

फोहर थुपार्ने ठ...५६.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...४३.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...४३.९%
अन्य०.१%

वडा ६

कुल घरधुरी: ४,०२६

फोहर थुपार्ने ठ...११.८%
आफ्नै घर कम्पाउ...८८.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...८८.२%
अन्य०.०%

वडा ७

कुल घरधुरी: ४,३७७

फोहर थुपार्ने ठ...६३.५%
आफ्नै घर कम्पाउ...३५.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...३५.३%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य१.१%

वडा ८

कुल घरधुरी: ६,९६०

फोहर थुपार्ने ठ...८६.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...१३.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...१३.९%
अन्य०.१%

वडा ९

कुल घरधुरी: ४,४५२

फोहर थुपार्ने ठ...६९.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...३०.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...३०.२%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य०.८%

वडा १०

कुल घरधुरी: ५,०१३

फोहर थुपार्ने ठ...४५.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...५४.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...५४.३%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य०.४%

वडा ११

कुल घरधुरी: ४,९०१

फोहर थुपार्ने ठ...५८.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...४१.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...४१.२%
अन्य०.१%

वडा १२

कुल घरधुरी: ३,५३७

फोहर थुपार्ने ठ...५५.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...४३.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...४३.२%
सडक/सार्वजनिक स...०.३%
अन्य१.४%

वडा १३

कुल घरधुरी: ६,१०४

फोहर थुपार्ने ठ...६१.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...३७.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...३७.४%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य०.७%

वडा १४

कुल घरधुरी: ८,७८७

फोहर थुपार्ने ठ...४८.६%
आफ्नै घर कम्पाउ...४९.६%
आफ्नै घर कम्पाउ...४९.६%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य१.७%

वडा १५

कुल घरधुरी: ६,७९८

फोहर थुपार्ने ठ...६४.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...३३.६%
आफ्नै घर कम्पाउ...३३.६%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य२.०%

वडा १६

कुल घरधुरी: ६,८१०

फोहर थुपार्ने ठ...४६.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...५०.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...५०.७%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य२.९%

वडा १७

कुल घरधुरी: १२,८१४

फोहर थुपार्ने ठ...६९.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...३०.१%
आफ्नै घर कम्पाउ...३०.१%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य०.०%

वडा १८

कुल घरधुरी: ३,६०४

फोहर थुपार्ने ठ...३०.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...६८.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...६८.२%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य१.५%

वडा १९

कुल घरधुरी: ३,८५२

फोहर थुपार्ने ठ...४१.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...५६.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...५६.२%
सडक/सार्वजनिक स...०.२%
अन्य१.७%

वडा २०

कुल घरधुरी: १,०९२

फोहर थुपार्ने ठ...४०.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...५२.१%
आफ्नै घर कम्पाउ...५२.१%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य७.१%

वडा २१

कुल घरधुरी: २,५२३

फोहर थुपार्ने ठ...१९.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...७७.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...७७.३%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य२.९%

वडा २२

कुल घरधुरी: २,११६

फोहर थुपार्ने ठ...२९.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...६९.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...६९.७%
अन्य१.४%

वडा २३

कुल घरधुरी: १,१९१

फोहर थुपार्ने ठ...४.६%
आफ्नै घर कम्पाउ...९२.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...९२.९%
अन्य२.४%

वडा २४

कुल घरधुरी: १,६५५

फोहर थुपार्ने ठ...१५.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...८४.१%
आफ्नै घर कम्पाउ...८४.१%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य०.४%

वडा २५

कुल घरधुरी: ४,९०१

फोहर थुपार्ने ठ...३९.५%
आफ्नै घर कम्पाउ...५९.९%
आफ्नै घर कम्पाउ...५९.९%
अन्य०.६%

वडा २६

कुल घरधुरी: ४,६७३

फोहर थुपार्ने ठ...४१.६%
आफ्नै घर कम्पाउ...५७.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...५७.३%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य१.०%

वडा २७

कुल घरधुरी: ४,५६२

फोहर थुपार्ने ठ...३६.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...६१.५%
आफ्नै घर कम्पाउ...६१.५%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य२.३%

वडा २८

कुल घरधुरी: १,१७६

फोहर थुपार्ने ठ...१८.५%
आफ्नै घर कम्पाउ...७६.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...७६.७%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य४.८%

वडा २९

कुल घरधुरी: ४,५२५

फोहर थुपार्ने ठ...२०.६%
आफ्नै घर कम्पाउ...७३.३%
आफ्नै घर कम्पाउ...७३.३%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य६.१%

वडा ३०

कुल घरधुरी: ४,५१०

फोहर थुपार्ने ठ...५४.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...४५.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...४५.४%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य०.५%

वडा ३१

कुल घरधुरी: २,४२४

फोहर थुपार्ने ठ...३५.२%
आफ्नै घर कम्पाउ...६३.४%
आफ्नै घर कम्पाउ...६३.४%
सडक/सार्वजनिक स...०.१%
अन्य१.३%

वडा ३२

कुल घरधुरी: ४,०८९

फोहर थुपार्ने ठ...४३.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...४५.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...४५.०%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य११.३%

वडा ३३

कुल घरधुरी: ३,२५१

फोहर थुपार्ने ठ...२७.७%
आफ्नै घर कम्पाउ...५०.०%
आफ्नै घर कम्पाउ...५०.०%
सडक/सार्वजनिक स...०.०%
अन्य२२.३%

फोहोरमैला व्यवस्थापनको विश्लेषण

पोखरा महानगरपालिकामा फोहोरमैला व्यवस्थापनको विश्लेषण गर्दा, समग्रमावडागत रूपमा हेर्दा वडा नं. १ मा सबैभन्दा बढी ०.००% घरधुरीले घरमै फोहोर संकलन प्रणाली प्रयोग गर्दछन्।

फोहर थुपार्ने ठाउँमा/क्यानमाWASTE_COLLECTING_PLACE

५०.०५%

७१,५८० घरधुरी(71,580 households)

आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्रDIGGING

२८.४७%

४०,७२२ घरधुरी(40,722 households)

आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्रBURNING

१९.४७%

२७,८४१ घरधुरी(27,841 households)

अन्यOTHER

१.९७%

२,८१३ घरधुरी(2,813 households)

फोहोरमैला व्यवस्थापनको विस्तृत विश्लेषणDetailed Solid Waste Management Analysis of Pokhara

घरमै फोहोर संकलन बढी भएको वडाWard with Highest Home Waste Collection in Pokhara Rural Municipality

वडा १

घरमै संकलन दर: ०.००%0.00% home collection rate

विशेषताहरू

यस वडामा घरमै फोहोर संकलन प्रणालीको पहुँच सबैभन्दा बढी रहेको छ, जुन पालिकाको औसतभन्दा ०.००% ले उच्च छ।

यसले यस वडामा फोहोरमैला व्यवस्थापनको राम्रो संरचना र प्रभावकारी नीति रहेको संकेत गर्दछ।

घरमै फोहोर संकलन कम भएको वडाWard with Low Home Waste Collection in Pokhara

वडा १

घरमै संकलन दर: ०.००%0.00% home collection rate

सुधार आवश्यक क्षेत्र

यस वडामा घरमै फोहोर संकलन सेवा अत्यन्त कम रहेकाले फोहोर व्यवस्थापन सेवा विस्तार गर्नुपर्ने आवश्यकता देखिन्छ। यहाँ नदी वा सडकमा फोहोर फाल्ने प्रवृत्ति बढी हुन सक्ने जोखिम रहेको छ।

वातावरणीय प्रभाव सूचकाङ्क

७२.९

राम्रो (Good)

•सूचकाङ्क विवरण: वातावरणीय प्रभाव सूचकाङ्क विभिन्न फोहोर व्यवस्थापन विधिहरूको भारित औसतमा आधारित छ, जसमा घरमै संकलन र कम्पोस्ट मल विधिलाई बढी भार दिइएको छ।

•व्याख्या: ७२.९ अंकले राम्रो (Good) वातावरणीय प्रभाव दर्शाउँछ। सुधारका लागि अनुचित निष्कासन विधिहरू न्यूनीकरण गर्दै घरमै संकलन र वैज्ञानिक फोहोर व्यवस्थापन विधिहरू प्रवर्द्धन गर्नुपर्छ।

फोहोर व्यवस्थापन विधिहरूको विश्लेषण

सबैभन्दा बढी प्रयोग हुने विधिहरू
फोहर थुपार्ने ठाउँमा/क्यानमा५०.०५%
आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्र२८.४७%
आफ्नै घर कम्पाउण्ड भित्र१९.४७%
घरमै फोहोर संकलनको अवस्था
घरमै संकलन०.००%

फोहोरमैला व्यवस्थापन सुधारका रणनीतिहरू

पोखरा महानगरपालिकामा फोहोरमैला व्यवस्थापनको तथ्याङ्क विश्लेषणबाट निम्न रणनीतिहरू अवलम्बन गर्न सकिन्छ:

१.
घरमै फोहोर संकलन विस्तार: वडा नं. १ जस्ता कम घरमै फोहोर संकलन भएका वडाहरूमा घर-घरमा फोहोर संकलन सेवा विस्तार गर्ने।
२.
कम्पोस्ट मल प्रवर्द्धन कार्यक्रम: घरायसी स्तरमा जैविक फोहोरबाट कम्पोस्ट मल बनाउने तालिम र प्रविधि प्रदान गर्ने।
३.
अनुचित निष्कासन न्यूनीकरण अभियान: नदी, खोला र सार्वजनिक स्थलमा फोहोर फाल्ने प्रवृत्ति न्यूनीकरण गर्न जनचेतना कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने।
४.
वडास्तरीय फोहोर व्यवस्थापन समिति: हरेक वडामा फोहोर व्यवस्थापन समिति गठन गरी सामुदायिक स्तरमा फोहोर व्यवस्थापन प्रणाली बिकास गर्ने।
५.
फोहोर छुट्याउने अभियान: घरधुरी स्तरमा फोहोर छुट्याउने अभ्यास (जैविक, अजैविक र पुनः प्रयोग योग्य) शुरू गर्न प्रोत्साहन र अभियान सञ्चालन गर्ने।

यसरी पोखरा महानगरपालिकामा फोहोरमैला व्यवस्थापनको विश्लेषणले पालिकामा फोहोरमैला व्यवस्थापन नीति निर्माण र कार्यक्रम तर्जुमा गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दछ। वडागत आवश्यकता र विशेषताहरूलाई ध्यानमा राखी दिगो फोहोरमैला व्यवस्थापन प्रणाली स्थापना गर्न विशेष कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्नुपर्ने देखिन्छ।