शौचालय सुविधा स्वस्थ जीवनयापन र वातावरणीय सरसफाइको एक महत्वपूर्ण पक्ष हो। यसले जनस्वास्थ्यलाई सुधार गर्न र विभिन्न रोगहरूबाट बच्न मद्दत गर्दछ। यस खण्डमा पोखरा महानगरपालिकाका विभिन्न वडाहरूमा प्रयोग गरिने शौचालय प्रकारहरूको वितरण र विश्लेषण प्रस्तुत गरिएको छ।
पोखरा महानगरपालिकामा कुल १४३,०६८ घरधुरी मध्ये सबैभन्दा धेरै फ्लस भएको प्रकारको शौचालय ७०.०% घरधुरीमा रहेको छ। यस अध्ययनले शौचालय सुविधाहरूको अवस्था र सुधारका क्षेत्रहरू पहिचान गर्न मद्दत गर्नेछ।
पोखरा महानगरपालिकामा शौचालयका प्रमुख प्रकारहरू र तिनको वितरण निम्नानुसार रहेको छ:
कुल घरधुरी संख्या: १४३,०६८
| क्र.सं. | शौचालय प्रकार | घरधुरी संख्या | प्रतिशत |
|---|---|---|---|
| १ | फ्लस भएको | १००,२१२ | ७०.०५% |
| २ | साधारण | ४०,१२१ | २८.०४% |
| ३ | चर्पी नभएको | २,४३७ | १.७०% |
| ४ | सार्वजनिक | २९८ | ०.२१% |
| जम्मा | १४३,०६८ | १००.००% | |
वडा र शौचालय प्रकार अनुसार घरधुरी वितरण
विभिन्न वडाहरूमा शौचालयको उपलब्धता दर (शौचालय नभएका घरधुरी बाहेक)
वडा अनुसार शौचालय प्रकारहरूको वितरण र विश्लेषण
| वडा नं. | जम्मा घरधुरी | प्रमुख शौचालय प्रकार | प्रमुख प्रकारको घरधुरी | प्रतिशत | आधुनिक शौचालय | शौचालय नभएका |
|---|---|---|---|---|---|---|
| वडा १ | ३,८८५ | फ्लस भएको | २,२३८ | ५७.६१% | ५७.६१% | १.४४% |
| वडा २ | २,६१३ | फ्लस भएको | २,२३४ | ८५.५०% | ८५.५०% | ८.११% |
| वडा ३ | ३,०३६ | फ्लस भएको | १,९७७ | ६५.१२% | ६५.१२% | ०.४६% |
| वडा ४ | २,५४९ | फ्लस भएको | २,३५४ | ९२.३५% | ९२.३५% | १.२२% |
| वडा ५ | ६,२१९ | फ्लस भएको | ४,०२१ | ६४.६६% | ६४.६६% | ०.३७% |
| वडा ६ | ४,०२६ | फ्लस भएको | ३,०५८ | ७५.९६% | ७५.९६% | २.२६% |
| वडा ७ | ४,३७७ | फ्लस भएको | ३,७०४ | ८४.६२% | ८४.६२% | ०.९४% |
| वडा ८ | ६,९६० | फ्लस भएको | ३,८६१ | ५५.४७% | ५५.४७% | ०.५५% |
| वडा ९ | ४,४५२ | फ्लस भएको | ३,७३३ | ८३.८५% | ८३.८५% | ०.२९% |
| वडा १० | ५,०१४ | फ्लस भएको | ३,८७४ | ७७.२६% | ७७.२६% | १.७४% |
| वडा ११ | ४,९०१ | साधारण | २,४६१ | ५०.२१% | ४९.३४% | ०.४५% |
| वडा १२ | ३,५४० | फ्लस भएको | ३,०२५ | ८५.४५% | ८५.४५% | ०.५६% |
| वडा १३ | ६,१०९ | फ्लस भएको | ५,६६६ | ९२.७५% | ९२.७५% | ०.६२% |
| वडा १४ | ८,७९१ | फ्लस भएको | ६,२६६ | ७१.२८% | ७१.२८% | ०.७१% |
| वडा १५ | ६,७९८ | साधारण | ४,०५१ | ५९.५९% | ३९.७२% | ०.४९% |
| वडा १६ | ६,८१५ | फ्लस भएको | ५,६७४ | ८३.२६% | ८३.२६% | १.२८% |
| वडा १७ | १२,८१५ | फ्लस भएको | १०,२३९ | ७९.९०% | ७९.९०% | ०.८५% |
| वडा १८ | ३,६०६ | फ्लस भएको | २,६२१ | ७२.६८% | ७२.६८% | ०.६४% |
| वडा १९ | ३,८५९ | फ्लस भएको | २,४८८ | ६४.४७% | ६४.४७% | ०.९१% |
| वडा २० | १,०९६ | फ्लस भएको | ७३६ | ६७.१५% | ६७.१५% | १.७३% |
| वडा २१ | २,५२६ | फ्लस भएको | २,०५८ | ८१.४७% | ८१.४७% | २.३८% |
| वडा २२ | २,११६ | साधारण | १,०४३ | ४९.२९% | ४८.८७% | १.२३% |
| वडा २३ | १,१९१ | फ्लस भएको | ७१६ | ६०.१२% | ६०.१२% | ०.७६% |
| वडा २४ | १,६५७ | फ्लस भएको | १,०६६ | ६४.३३% | ६४.३३% | १.८१% |
| वडा २५ | ४,९०२ | फ्लस भएको | ३,५७६ | ७२.९५% | ७२.९५% | ०.८०% |
| वडा २६ | ४,६७३ | फ्लस भएको | ३,१३१ | ६७.००% | ६७.००% | १.४१% |
| वडा २७ | ४,५६२ | फ्लस भएको | २,७४४ | ६०.१५% | ६०.१५% | १.४५% |
| वडा २८ | १,१७७ | साधारण | ६७६ | ५७.४३% | ३९.८५% | २.४६% |
| वडा २९ | ४,५२८ | फ्लस भएको | ३,२५१ | ७१.८०% | ७१.८०% | १९.३७% |
| वडा ३० | ४,५१० | फ्लस भएको | ३,९०९ | ८६.६७% | ८६.६७% | ०.८६% |
| वडा ३१ | २,४२४ | साधारण | १,४२८ | ५८.९१% | ३९.११% | १.६५% |
| वडा ३२ | ४,०९० | फ्लस भएको | २,५९५ | ६३.४५% | ६३.४५% | १.६१% |
| वडा ३३ | ३,२५१ | फ्लस भएको | १,८२८ | ५६.२३% | ५६.२३% | १.११% |
| पालिका जम्मा | १४३,०६८ | फ्लस भएको | १००,२१२ | ७०.०५% | ७०.०५% | १.७०% |
कुल घरधुरी संख्या: ३,८८५
कुल घरधुरी संख्या: २,६१३
कुल घरधुरी संख्या: ३,०३६
कुल घरधुरी संख्या: २,५४९
कुल घरधुरी संख्या: ६,२१९
कुल घरधुरी संख्या: ४,०२६
कुल घरधुरी संख्या: ४,३७७
कुल घरधुरी संख्या: ६,९६०
कुल घरधुरी संख्या: ४,४५२
कुल घरधुरी संख्या: ५,०१४
कुल घरधुरी संख्या: ४,९०१
कुल घरधुरी संख्या: ३,५४०
कुल घरधुरी संख्या: ६,१०९
कुल घरधुरी संख्या: ८,७९१
कुल घरधुरी संख्या: ६,७९८
कुल घरधुरी संख्या: ६,८१५
कुल घरधुरी संख्या: १२,८१५
कुल घरधुरी संख्या: ३,६०६
कुल घरधुरी संख्या: ३,८५९
कुल घरधुरी संख्या: १,०९६
कुल घरधुरी संख्या: २,५२६
कुल घरधुरी संख्या: २,११६
कुल घरधुरी संख्या: १,१९१
कुल घरधुरी संख्या: १,६५७
कुल घरधुरी संख्या: ४,९०२
कुल घरधुरी संख्या: ४,६७३
कुल घरधुरी संख्या: ४,५६२
कुल घरधुरी संख्या: १,१७७
कुल घरधुरी संख्या: ४,५२८
कुल घरधुरी संख्या: ४,५१०
कुल घरधुरी संख्या: २,४२४
कुल घरधुरी संख्या: ४,०९०
कुल घरधुरी संख्या: ३,२५१
पोखरा महानगरपालिकामा शौचालय प्रकारहरूको विश्लेषण गर्दा,फ्लस भएको प्रकारको शौचालय सबैभन्दा बढी ७०.०५% घरधुरीमा प्रयोग भएको पाइन्छ। शौचालय नभएका घरधुरीहरुको संख्या १.७०% रहेको छ।
७०.०५%
१००,२१२ घरधुरी(100,212 households)
२८.०४%
४०,१२१ घरधुरी(40,121 households)
१.७०%
२,४३७ घरधुरी(2,437 households)
०.२१%
२९८ घरधुरी(298 households)
९८.३०%
१४०,६३१ घरधुरीमा शौचालय उपलब्ध140,631 households have toilets
पोखरा महानगरपालिकामा ९८.३०% घरधुरीमा शौचालय उपलब्ध छ, जुन स्वच्छता र जनस्वास्थ्यका लागि महत्त्वपूर्ण छ।
शौचालय नभएका १.७०% घरधुरीलाई लक्षित गरी शौचालय निर्माण अभियान सञ्चालन गर्नुपर्ने देखिन्छ।
वडा ९
शौचालय उपलब्धता दर: ९९.७१%99.71% toilet availability
वडा नं. ९ मा सबैभन्दा बढी परिवारले शौचालयको उपयोग गर्ने गरेको देखिन्छ। यस वडाका सफल अभ्यासहरूलाई अन्य वडाहरूमा पनि प्रसारित गर्न सकिन्छ।
उत्तम (Excellent)
•सूचकाङ्क विवरण: सरसफाई सूचकाङ्क विभिन्न प्रकारका शौचालयहरूको भारित औसतमा आधारित छ, जसमा सेप्टिक ट्यांक सहितको फ्लस शौचालयलाई उच्च भार दिइएको छ।
•व्याख्या: ९३.५ अंकले उत्तम (Excellent) सरसफाइ स्तर दर्शाउँछ। सुधारका लागि शौचालय नभएका घरधुरी संख्या घटाई आधुनिक शौचालय प्रवर्द्धन गर्नुपर्छ।
यस वडामा सबैभन्दा कम शौचालय उपलब्धता दर रहेकोले विशेष ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।
पोखरा महानगरपालिकामा शौचालय सुविधाहरू सुधार गर्न निम्न सिफारिसहरू प्रस्तुत गरिएका छन्:
यी सिफारिसहरू कार्यान्वयन गरेर, पोखरा महानगरपालिकामा शौचालय सुविधाहरूको अवस्थामा उल्लेखनीय सुधार ल्याउन सकिन्छ, जसले जनस्वास्थ्य सुधार र रोगहरू न्यूनीकरणमा महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउनेछ।