खाद्यान्न बालीको प्रकार अनुसार उत्पादन र बिक्री - पोखरा महानगरपालिका (Food Crops by Production and Sales - Pokhara Metropolitan City)

पोखरा महानगरपालिकामा खाद्यान्न बालीको प्रकार अनुसार उत्पादन र बिक्री

परिचय

खाद्यान्न बाली पोखरा महानगरपालिकाको प्रमुख कृषि उत्पादनहरू मध्ये एक हो। यसका प्रमुख बालीहरूमा धान, मकै, गहुँ, कोदो, जौ, फापर जस्ता अन्नबाली पर्दछन्। यी खाद्यान्नहरूले पालिकाको खाद्य सुरक्षा र आर्थिक स्थितिमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्दछन्।

पोखरा महानगरपालिकाको खाद्यान्न बाली सम्बन्धी तथ्याङ्क अनुसार, यस क्षेत्रमा वार्षिक कुल ३८५३.५९ मेट्रिक टन खाद्यान्न उत्पादन हुन्छ, जसमध्ये सबैभन्दा बढी मकै७२.३% अर्थात् २७८५.११ मेट्रिक टन उत्पादन हुन्छ।

प्रमुख खाद्यान्न बालीहरू

पोखरा महानगरपालिकामा उत्पादित प्रमुख खाद्यान्न बालीहरू र तिनको उत्पादन परिमाण निम्नानुसार रहेको छ:

  • मकै: कुल ७२.३% (२७८५.११ मेट्रिक टन)
  • कोदो: कुल २३.९% (९१९.३२ मेट्रिक टन)
  • गहुँ: कुल ३.३% (१२५.६३ मेट्रिक टन)
  • जौ: कुल ०.४% (१५.०७ मेट्रिक टन)
  • फापर: कुल ०.२% (८.४६ मेट्रिक टन)

खाद्यान्न बालीको विश्लेषण गर्दा, पोखरा महानगरपालिकामा उत्पादित कुल खाद्यान्न मध्ये ३०.००% बिक्रीका लागि बजारमा जान्छ, जबकि ७०.००% घरायसी उपभोगमा खर्च हुन्छ। यसबाट वार्षिक रु. १७३.३१ मिलियन आम्दानी हुने अनुमान गरिएको छ।

उत्पादन र बिक्रीको दृष्टिकोणले हेर्दा, अनुमानित ३०% व्यावसायीकरण स्कोर रहेको छ, जसले पालिकाको कृषि क्षेत्रको व्यावसायीकरणको अवस्था देखाउँछ।

खाद्यान्न बालीको उत्पादन र बिक्री

कुल उत्पादन: ३८५३.५९ मेट्रिक टन | कुल बिक्री: ११५६.०८ मेट्रिक टन

उत्पादन अनुपात चार्ट

खाद्यान्न बाली तथ्याङ्क तालिका

क्र.सं.खाद्यान्न बालीउत्पादन (मेट्रिक टन)बिक्री (मेट्रिक टन)प्रतिशत
मकै२७८५.११८३५.५३७२.२७%
कोदो९१९.३२२७५.८०२३.८६%
गहुँ१२५.६३३७.६९३.२६%
जौ१५.०७४.५२०.३९%
फापर८.४६२.५४०.२२%
जम्मा३८५३.५९११५६.०८१००.००%

व्यावसायीकरण स्कोर

३०% - न्यून व्यावसायीकरण
कम व्यावसायिकअति व्यावसायिक

व्यावसायीकरण स्कोर ३०% (न्यून व्यावसायीकरण स्तर)

नोट: व्यावसायीकरण स्कोर कुल उत्पादनको तुलनामा बिक्री अनुपातमा आधारित छ।

खाद्यान्न बाली विवरण

मकै७२.३%
कोदो२३.९%
गहुँ३.३%
जौ०.४%
फापर०.२%

उत्पादन र बिक्री विश्लेषण

उत्पादन, बिक्री र आन्तरिक उपभोगको अनुपात

बिक्रीका लागि उत्पादन

बजारमा बिक्री भएको खाद्यान्न बाली

११५६.०८ मेट्रिक टन३०.००%
आन्तरिक उपभोग

स्थानीय उपभोगमा प्रयोग भएको खाद्यान्न

२६९७.५१ मेट्रिक टन७०.००%

खाद्यान्न बालीबाट प्राप्त आम्दानी

विभिन्न खाद्यान्न बालीको बिक्रीबाट प्राप्त आम्दानी

आम्दानी तालिका

क्र.सं.खाद्यान्न बालीआम्दानी (रु.)प्रतिशत
मकै१०५,८३४,१८०६१.०७%
कोदो५९,७५५,६७०३४.४८%
गहुँ६,५३२,८६४३.७७%
जौ७२३,४८४.८०.४२%
फापर४६५,५२००.२७%
जम्मा१७३,३११,७१८.८१००.००%
मूल्य विश्लेषण
  • औसत बिक्री मूल्य (प्रति के.जी.)रु. १४९.९१
  • कुल उत्पादन मूल्य (अनुमानित)रु. ५७७,७०४,२३०.२०१
  • वास्तविक प्राप्त आम्दानीरु. १७३,३११,७१८.८

खाद्यान्न बालीको प्रवृत्ति

पछिल्लो ५ वर्षको खाद्यान्न बाली उत्पादन प्रवृत्ति (अनुमानित)

नोट: यो प्रवृत्ति विश्लेषण अनुमानित तथ्याङ्कमा आधारित छ। वास्तविक तथ्याङ्क फरक हुन सक्नेछ।

खाद्यान्न बालीको समग्र तथ्याङ्क

कुल उत्पादन

३८५३.५९

मेट्रिक टन

कुल बिक्री

११५६.०८

मेट्रिक टन

कुल आम्दानी

रु. १७३.३१ मिलियन

बिक्रीबाट प्राप्त राजस्व

व्यावसायीकरण दर

३०%

बिक्री/उत्पादन अनुपात

खाद्य सुरक्षा र चुनौतीहरू

पोखरा महानगरपालिकामा खाद्यान्न बालीको उत्पादनले खाद्य सुरक्षामा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्दछ। कुल ३८५३.५९ मेट्रिक टन खाद्यान्न उत्पादन मध्ये २६९७.५१मेट्रिक टन स्थानीय उपभोगमा प्रयोग हुन्छ, जसले पालिकाको खाद्य आत्मनिर्भरतामा सहयोग गर्दछ।

पोखरा महानगरपालिकाको प्रमुख खाद्यान्न बालीको उत्पादकत्व र बजारीकरणको विश्लेषण गर्दा मकै सबैभन्दा प्रभावकारी खाद्यान्न बाली रहेको देखिन्छ, जसले कुल खाद्यान्न उत्पादनको ७२.२७% हिस्सा ओगटेको छ।

कुल उत्पादन

३८५३.५९

मेट्रिक टन

बजारीकरण दर

३०.००%

बिक्री/उत्पादन अनुपात

कुल आम्दानी

रु. १७३.३१

मिलियन रुपैयाँमा

खाद्यान्न बालीको विस्तृत विश्लेषणDetailed Food Crop Analysis of Pokhara

प्रमुख खाद्यान्न बालीMain Food Crop in Pokhara Metropolitan City

मकै

७२.२७% (२७८५.११ मेट्रिक टन)

1. मकै७२.३%
2. कोदो२३.९%
3. गहुँ३.३%

उत्पादन-बिक्री विश्लेषणProduction-Sales Analysis

बजार बिक्री३०.००%
आन्तरिक उपभोग७०.००%
सबैभन्दा बढी बजारीकृत बाली

उत्पादन र बिक्री अनुपातको आधारमा

फापर

३०.०२%

विस्तृत विश्लेषण

  • उत्पादन वितरण: पालिकामा सबैभन्दा बढी खाद्यान्न बाली ७२.३% (मकै) र त्यसपछि २३.९% (कोदो) उत्पादन हुने गर्दछ।
  • बजारीकरण दर: कुल उत्पादनको ३०.००% बजारमा बिक्री हुन्छ जबकि ७०.००% आन्तरिक उपभोगमा प्रयोग हुन्छ। यसले पालिकाको खाद्यान्न व्यावसायीकरणको अवस्था देखाउँछ।
  • उत्पादन र आम्दानी सम्बन्ध: वार्षिक रु. १७३.३१ मिलियन आम्दानी हुने अनुमान गरिएको छ, जुन कुल ११५६.०८ मेट्रिक टन खाद्यान्न बिक्रीबाट प्राप्त हुन्छ।
  • खाद्य सुरक्षा अवस्था: कुल खाद्यान्न उत्पादनमध्ये ७०.००% स्थानीय उपभोगमा खर्च हुने भएकाले पालिकाको खाद्य आत्मनिर्भरता सन्तोषजनक देखिन्छ।

आर्थिक प्रभाव विश्लेषण

उत्पादन मूल्य
रु. ५७७.७० मि.
वास्तविक आम्दानी
रु. १७३.३१ मि.
औसत मूल्य प्रति किलो

रु. १४९.९१

बिक्री मूल्यको आधारमा

निष्कर्ष र सिफारिसहरू

पोखरा महानगरपालिकाको खाद्यान्न बालीको अवस्थाको विश्लेषणबाट निम्न निष्कर्ष र सिफारिसहरू गर्न सकिन्छ:

१.
बिउ विजनको गुणस्तर सुधार: उच्च उत्पादन दिने जातको बिउ विजन प्रयोगमा जोड दिन आवश्यक छ, जसले उत्पादकत्वमा वृद्धि गर्न मद्दत गर्नेछ।
२.
आधुनिक प्रविधिको प्रयोग:कृषि यान्त्रिकीकरण, सिंचाई सुविधा विस्तार र उन्नत कृषि प्रविधिहरूको प्रयोग बढाउनु पर्ने।
३.
मूल्य श्रृंखला विकास: पालिकामा ३०.००% खाद्यान्न मात्र बिक्रीमा जाने अवस्था रहेकोले बजारीकरणको प्रवर्द्धन गर्नुपर्ने देखिन्छ। भण्डारण, प्रशोधन र बजार पहुँच सुदृढ गर्नुपर्ने।
४.
बाली विविधिकरण: हाल प्रमुख खाद्यान्न बाली मकै कोदो मा जोड दिइएकोमा अन्य बालीको पनि उत्पादन बढाउनु पर्ने।
५.
प्राविधिक सहयोग र प्रशिक्षण: किसानहरूलाई आधुनिक कृषि प्रविधि, रोग कीरा व्यवस्थापन र उत्पादनोत्तर प्रविधिको प्रशिक्षण दिन आवश्यक।

पोखरा महानगरपालिकामा खाद्यान्न बालीको वर्तमान अवस्थाले अझै पनि कृषि क्षेत्रमा सुधार गर्नुपर्ने आवश्यकता देखाउँछ। उत्पादकत्व वृद्धि, मूल्य श्रृंखला विकास, व्यावसायीकरण र आधुनिकीकरण मार्फत खाद्य सुरक्षा र आर्थिक समृद्धि हासिल गर्न सकिनेछ।